Karakter boyutu : 12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto
Türkiye’nin “Uranyum Takası” Galibiyeti
18 Mayıs 2010 / 17:03
Batılı ülkelerin uranyum takasının üçüncü bir ülkede yapılması yönündeki ısrarlarının neticesinde takas için masaya iki ülkeyi çağırdı, Brezilya ve Türkiye.

Ortadoğu’da etkinliğini artırmak için son dönemde hiçbir fırsatı kaçırmayan Türkiye, Brezilya ile birlikte önemli bir başarıya imza attı. Batı’nın ‘uranyum takası üçüncü bir ülkede yapılsın’ baskısına bugüne kadar direnen İran son bir hafta içinde gerçekleşen ikili görüşmeler neticesinde bu takası Türkiye’de yapmayı kabul etti.

 

Düne kadar İranlı yetkililer Batı konusundaki güvensizliklerini çeşitli vesilelerle ifade ediyorlardı. Ali Hamaney'in uluslararası danışmanı Ali Ekber Velayeti, Batılı ülkelere güvenilemeyeceğini söyleyerek "Binbir güçlükle yüzde 3,5 oranında zenginleştirdiğimiz uranyumu Batılıların ihtiyarına verirsek, onların sözlerini tutup tutmayacaklarından emin değiliz". "Batılılar, yüzde 20 zenginleştirilmiş uranyumu İran’a getirsinler, yüzde 3,5 ya da 5 oranında zenginleştirilmiş uranyumu teslim alsınlar" demişti.

 

İran'ın Meclis Başkanı Ali Laricani de NTV adına yapılan bir mülakatta "Tahran'ın ilaç konusunda araştırma yapan reaktörünün yakıtı bitmek üzereydi. Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu'ndan (UAEK) bu yakıtı bize vermesini istedik. Birden Amerikalılar bize yakıt vereceklerini ama karşılığında zenginleştirilmiş uranyum istediklerini söylediler. İran da bunu kabul etti ve ‘Önce uranyumu verin, biz 10 ay sonra yakıt vereceğiz' dediler. Böyle bir diyalog olmaz. Bir alışverişte hem satıcı hem alıcı birbirine güvenmeli ama biz Amerikalılara güvenmiyoruz". "Mantıken bu iş İran'da olmalı. Bir muameleyi bir kişi yapmak istiyorsa dünyanın bir ucunda yapmaz" demişti.

 

Birleşmiş Milletler (BM) merkezinde 3 Mayıs'ta başlayan Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması'nı (NPT) gözden geçirme toplantılarının açılışı için New York’a giden Ahmedinejad da burada yaptığı basın toplantısında "Umarım adil bir çerçeve içinde değiş tokuşu gerçekleştirip İran'ın bu konuda samimi olduğunu gösteririz. Bize karşı yöneltilen tüm iddialar geçersiz ve adaletsizdir. Biz zaten kendi nükleer yakıtımızı (yüzde 20 oranında zenginleştirilmiş uranyum) da üretiyoruz, onlarınkine aslında ihtiyacımız yok, ama sırf iyi niyetimizi göstermek açısından ve onları işbirliğine çağırmak açısından bu değiş tokuşu yapacağız. Buna hazır olduğumuzu ilan ettik." demişti.

 

İran ile Batı arasında sürüp giden nükleer konusundaki anlaşmazlıkların çözümü için Batı’nın yaptırım ısrarına rağmen Türkiye ve Brezilya’nın aralarında olduğu bir grup ülkenin tercihi diplomatik yolların kullanılması yönündeydi. Dün imzalanan anlaşma ile İran’ın attığı adım, bu yolun desteklenmesi gerektiğini gösterdi. Bu adım ayrıca, Batı’nın İran’a karşı kendi cephesine çekmeye çalıştığı ancak buna yanaşmayan Çin, Fransa ve Rusya için de dayanak oldu. Bu ülkelerin tümünden memnuniyet belirten açıklamalar geldi.

 

Türkiye’nin konuyla ilgili yaptığı açıklamada Batı’nın tutumunu yumuşatması gerektiği, diplomatik girişimlerin olumlu sonuç verdiği, eğer bunun aksine ambargo şeklinde uygulamalar düşünülüyorsa Türkiye’nin bunun içinde bulunmayacağı söylendi. Dışişleri Bakanı Davutoğlu anlaşmanın uluslar arası kaygıları gidereceğini, artık BM nezdinde yaptırım kararı alınmasına gerek olmadığını söyledi.

 

ABD adımı “olumlu” diye nitelerken yine de, Atom enerjisi kurumunun inandırıcı bir şekilde bilgilendirilmesi gerektiğini söyledi. Almanya da katı bir tutum izleyerek, Atom Enerjisi Kurumu ile İran arasında yapılacak anlaşmanın yerini hiçbir şeyin tutamayacağını söyledi. Birleşmiş Milletler de yaptığı açıklamada "nükleer anlaşmanın" ileriye dönük teşvik edici ümit verici bir durum olduğunu, ancak BM kararlarına uyulması için daha çok şey yapılması gerektiğini bildirdi.

 

Şu ana kadar, yapılan anlaşmadan en büyük kazancı Türkiye ve İran sağlamış görünüyor. İran yaptırım kararının alınması önünde bir engel daha koymayı başarırken, Türkiye Müslüman bir ülke olan İran’ın güvenini kazanarak, Batı’ya karşı onunla birlikte hareket ediyor görüntüsü ile Ortadoğu’da lider ülke imajını bir kat daha pekiştirmiş oldu.

 

Fotoğraf: İrna

DİĞER HABERLER
YAZARLAR
Haberler
Kavram
Ercümend Özkan
POSTA LİSTESİ
Foto Galeriler
Video Galeriler
HAVA DURUMU
Ankara
0 / 10 °C
Hakkari
-4 / 11 °C
İstanbul
12 / 16 °C
İzmir
9 / 18 °C